Tìm hiểu 17 điều luật bóng đá cơ bản ai cũng nên biết

1. Tổng quan 17 điều luật bóng đá cơ bản

Dưới đây là hệ thống 17 luật bóng đá cơ bản do FIFA ban hành, áp dụng trong hầu hết các trận đấu trên toàn thế giới.

Luật 1: Sân thi đấu

Sân bóng đá là hình chữ nhật, dài 105m, rộng 68m, được chia đôi bởi đường giữa sân. Hai đường dài là biên dọc, hai đường ngắn là biên ngang. Tâm sân có vòng tròn trung tâm bán kính 9m15 và điểm phát bóng giữa sân.

Mỗi đội phòng ngự phần sân của mình và tấn công phần sân đối thủ. Khung thành đặt giữa biên ngang, rộng 7,32m, cao 2,44m, bao quanh là khu vực 16m50 – nơi thủ môn được dùng tay bắt bóng.

Cầu thủ phạm lỗi trong khu vực này sẽ bị phạt penalty, thực hiện từ chấm 11m. Trước khung thành còn có khu 5m50 để phát bóng lên. 4 góc sân có chấm phạt góc. Mặt sân thường phủ cỏ xanh tự nhiên hoặc nhân tạo.

Sân bóng đá là hình chữ nhật, được chia đôi bởi đường giữa sân

Luật 2: Quả bóng

Bóng đá có hình cầu, làm từ da hoặc chất liệu tương đương. Có 5 cỡ bóng, trong đó cỡ số 5 là tiêu chuẩn cho các trận chuyên nghiệp và dành cho cầu thủ từ 15 tuổi trở lên.

Bóng cỡ 5 nặng 410–450g, chu vi 68–70cm, áp suất bơm từ 0,6 đến 1,1. Các cỡ nhỏ hơn dùng cho trẻ em theo từng độ tuổi.

Luật 3: Số lượng người thi đấu

Mỗi trận đấu tiêu chuẩn có 22 cầu thủ trên sân, chia đều cho hai đội, mỗi đội gồm 10 cầu thủ và 1 thủ môn. Trận đấu không thể diễn ra nếu một đội có dưới 7 người.

Theo quy định của FIFA, mỗi đội được thay tối đa 3 cầu thủ (kể cả thủ môn) trong một trận chính thức. Vì vậy, đội hình thường có thêm cầu thủ dự bị để thay người khi có chấn thương hoặc mệt mỏi.

Ở các giải trẻ, số lần thay người có thể nhiều hơn. Với các trận giao hữu, việc thay người không giới hạn, nhưng cầu thủ đã rời sân sẽ không được vào lại.

Luật 4: Trang bị của cầu thủ

Cầu thủ bắt buộc phải mang giày đá bóng chuyên dụng, vớ dài và miếng bảo vệ ống chân (được vớ che phủ hoàn toàn).

Mỗi đội mặc đồng phục gồm áo và quần ngắn, thủ môn mặc trang phục riêng kèm găng tay để dễ nhận diện. Hai đội phải có màu áo khác biệt rõ ràng.

Trọng tài sẽ kiểm tra trang bị trước trận, nếu không đạt yêu cầu, cầu thủ sẽ không được thi đấu.

Cầu thủ bắt buộc phải mang giày đá bóng chuyên dụng

Luật 5: Trọng tài chính

Mỗi trận có 1 trọng tài chính – người có quyền cao nhất trên sân, chịu trách nhiệm giám sát và đảm bảo trận đấu diễn ra công bằng, đúng luật.

Mọi quyết định của trọng tài đều có giá trị bắt buộc, cầu thủ có thể bị phạt nếu tranh cãi hoặc không tuân theo.

Trọng tài mặc trang phục khác màu với 2 đội, mang theo còi và thẻ vàng, thẻ đỏ để xử lý các tình huống vi phạm.

Luật 6: Trợ lý trọng tài (trọng tài biên)

Trợ lý trọng tài (hay trọng tài biên) hỗ trợ trọng tài chính điều khiển trận đấu. Thường có 2 người, đứng ở hai biên của sân.

Họ mặc trang phục giống trọng tài chính nhưng không dùng còi, thay vào đó là cờ tam giác có cán. Trọng tài biên có nhiệm vụ phất cờ khi phát hiện lỗi, xác định bóng ra ngoài hay vào khung thành.

Luật 7: Thời gian thi đấu

Một trận đấu tiêu chuẩn kéo dài 90 phút, chia thành 2 hiệp, mỗi hiệp 45 phút. Hai đội sẽ đổi sân sau hiệp 1.

Giữa hai hiệp có 15 phút nghỉ để cầu thủ hồi phục và nghe chỉ đạo. Trọng tài sẽ cộng thêm thời gian bù giờ nếu trận đấu bị gián đoạn do chấn thương hoặc bóng ra ngoài.

Ở các trận loại trực tiếp, nếu hòa sau 90 phút, hai đội sẽ đá hiệp phụ 30 phút (chia 2 hiệp 15 phút), đổi sân ngay sau mỗi hiệp mà không nghỉ giữa hiệp phụ.

Luật 8: Khởi động và tái khởi động trận đấu

Trước mỗi hiệp, hai đội thực hiện phát bóng để bắt đầu trận đấu. Quyền phát bóng được xác định bằng cách tung đồng xu.

Đội thắng có thể chọn phát bóng trước hoặc chọn sân. Nếu đội A phát bóng hiệp 1, đội B sẽ phát bóng hiệp 2.

Mỗi lần bị ghi bàn, đội đó sẽ được phát bóng lại từ giữa sân.

Luật 9: Bóng trong cuộc – ngoài cuộc

Bóng trong cuộc khi đang lăn và trận đấu diễn ra bình thường.

Bóng ngoài cuộc khi:

1. Bóng vào khung thành.
2. Bóng ra ngoài đường biên.
3. Trọng tài thổi còi dừng trận đấu.

Sau đó, trọng tài sẽ ra hiệu để bóng tiếp tục được đưa vào cuộc.

Bóng trong cuộc – ngoài cuộc

Luật 10: Tính bàn thắng

Mục tiêu của mỗi đội là ghi bàn và ngăn đối thủ ghi bàn. Bàn thắng được công nhận khi bóng hoàn toàn đi vào khung thành một cách hợp lệ. Đội ghi nhiều bàn hơn sau khi trận đấu kết thúc sẽ giành chiến thắng.

Luật 11: Việt vị

Việt vị là lỗi thường xảy ra khi đội tấn công. Cầu thủ bị thổi phạt việt vị nếu đứng ở phần sân đối phương, gần khung thành hơn cả bóng và hậu vệ cuối cùng (không tính thủ môn), và tham gia vào tình huống tấn công.

Nếu chỉ đứng ở vị trí đó nhưng không tham gia pha bóng, sẽ không bị tính là việt vị.

Luật 12: Các hành vi phạm lỗi

Khi cầu thủ phạm lỗi, đối phương sẽ được hưởng quả đá phạt. Các lỗi phổ biến gồm: đá, xô đẩy, ngáng chân, chèn người, dùng tay chơi bóng, cản trở thủ môn, chơi thô bạo hoặc có hành vi nguy hiểm với đối thủ.

Trọng tài có thể rút thẻ vàng (cảnh cáo) nếu cầu thủ phi thể thao, không tuân lệnh trọng tài, câu giờ, vào/ra sân không phép...

Thẻ đỏ (truất quyền thi đấu) áp dụng khi cầu thủ có hành vi bạo lực, chơi xấu nghiêm trọng, ngăn cản bàn thắng bằng tay hoặc lời lẽ xúc phạm. Hai thẻ vàng trong một trận cũng bị tính là một thẻ đỏ.

Cầu thủ nhận thẻ đỏ phải rời sân ngay và đội không được thay người.

Luật 13: Đá phạt

Đá phạt được thực hiện khi đội bạn bị phạm lỗi. Bóng đặt cố định, đội phạm lỗi phải đứng cách xa theo quy định, và chỉ được thực hiện khi trọng tài ra hiệu.

Có hai loại:

• Đá phạt trực tiếp: Bóng có thể được sút thẳng vào khung thành.
• Đá phạt gián tiếp: Bóng phải chạm ít nhất 2 cầu thủ trước khi vào lưới

Luật 14: Phạt Penalty (11m)

Phạt penalty (hay phạt đền, 11m) xảy ra khi cầu thủ bị phạm lỗi trong vòng cấm địa đối phương.

Quả phạt được thực hiện tại chấm 11m bởi cầu thủ được chỉ định. Chỉ thủ môn đối phương được cản phá và phải đứng trên vạch cầu môn cho đến khi bóng được sút.

Các cầu thủ khác phải đứng ngoài vòng 16m50 cho đến khi cú sút được thực hiện.

Luật 15: Ném biên

Ném biên được thực hiện khi bóng ra ngoài biên dọc. Đội chạm bóng cuối sẽ mất quyền ném, đội còn lại được ném bóng vào sân theo đúng kỹ thuật.

Bóng ném thẳng vào khung thành không được tính là bàn thắng.

Luật 16: Phát bóng

Khi bóng do đội tấn công đưa hết đường biên ngang, đội phòng ngự được phát bóng lên.

Bóng được đặt trong vòng 16m50 và do thủ môn hoặc hậu vệ thực hiện. Người phát chỉ được chạm bóng một lần trước khi bóng đến cầu thủ khác.

Luật 17: Phạt góc

Khi bóng chạm cầu thủ phòng ngự rồi đi hết biên ngang, đội tấn công được hưởng phạt góc.

Bóng được đặt trong vòng cung ở góc sân và do đội tấn công thực hiện. Có thể ghi bàn trực tiếp từ quả phạt góc.

Phạt góc là luật bóng đá cuối cùng mà người chơi cần tuân thủ

2. Các lưu ý về luật thi đấu bóng đá

Luật bóng đá có thể được điều chỉnh cho các trận đấu đặc biệt như: cầu thủ dưới 16 tuổi, bóng đá nữ, cầu thủ trên 35 tuổi, và cầu thủ khuyết tật. Việc điều chỉnh cần thỏa thuận với liên đoàn bóng đá quốc gia và vẫn đảm bảo nguyên tắc cơ bản của luật.

Các nội dung có thể được điều chỉnh gồm:

• Kích thước sân
• Kích thước, trọng lượng, chất liệu bóng
• Kích thước cầu môn
• Thời gian thi đấu
• Số lượng cầu thủ dự bị

Mọi thay đổi khác chỉ được thực hiện khi có sự đồng ý của IFAB (Hội đồng Luật bóng đá quốc tế).

Về giới tính trong luật: Các thuật ngữ như trọng tài, cầu thủ... thường dùng giới tính nam để đơn giản hóa, nhưng luật áp dụng cho cả nam và nữ.

Ngôn ngữ chính thức: FIFA công bố luật bằng tiếng Anh, Pháp, Đức và Tây Ban Nha. Nếu có mâu thuẫn về ngôn từ, bản tiếng Anh là bản chính thức.

Các lưu ý về luật thi đấu bóng đá

Hiểu rõ luật bóng đá không chỉ giúp bạn theo dõi trận đấu dễ dàng hơn mà còn tăng thêm sự hấp dẫn khi thưởng thức môn thể thao vua. Đừng quên bật kênh SPOTV trên Truyền hình MyTV để không bỏ lỡ những trận cầu đỉnh cao mỗi tuần!

Đừng bỏ lỡ ưu đãi hấp dẫn: Giảm 50% giá gói VIP MyTV OTT vào thứ Sáu và thứ Bảy hằng tuần, từ 01/08 đến 30/08/2025. Gói VIP mang đến trải nghiệm giải trí toàn diện với gần 130 kênh truyền hình đa dạng, đặc biệt là các giải thể thao quốc tế độc quyền trên kênh SpoTV như Wimbledon, US Open, Golf Major và BWF.

Đây là cơ hội vàng để theo dõi các giải đấu thể thao đỉnh cao với mức giá cực kỳ ưu đãi. Đăng ký ngay tại mytv.com.vn hoặc tải ứng dụng MyTV tại mytv.com.vn/tai-ve/OTT08 để không bỏ lỡ những nội dung đặc sắc!